Ciemiernik (Helleborus) – zimowy kwiat

Początek

Kwiaty ciemierników pokazują się w środku zimy. Często wystają ponad warstwę śniegu. Widok zaskakujący.

Do rodzaju ciemiernik należy około 20 gatunków. Na termin kwitnienia ciemierników oprócz cech gatunku wpływa temperatura i nasłonecznienie późną jesienią oraz zimą. Im wyższa temperatura i więcej dni słonecznych jesienią, tym wcześniejsze kwitnienie. W grudniu zakwita ciemierniki biały (H. Niger), stąd jego potoczna nazwa – róża Bożego Narodzenia, zaś najpóźniej ciemiernik niebieskawy (H. Lividus) – kwitnący w maju.

Rośliny osiągają wysokość do 70 cm. Kwiaty ciemierników są pojedyncze, półpełne lub pełne. Występują w kolorach: od białego, różowego, zielonkawego, ciemnoczerwonego, aż do prawie czarnego. Liście są grube, skórzaste, podłużne, zazwyczaj zimozielone. Roślina jest łatwa w uprawie. Wystarczy wiosną, jednorazowo podsypać jej dawkę nawozu wieloskładnikowego.

Dla ciemierników trzeba wybrać miejsce ostateczne. Nie lubią przesadzania. Korzenie są kruche i łatwo je uszkodzić -przy czym trudno się regenerują. Dlatego motyczkowanie wokół nich jest niewskazane. Poza tym łatwo zniszczyć pojawiające się siewki wokół rośliny matecznej. Lubią stanowiska półcieniste, cieniste, zaciszne, osłonięte od wiatru. Najlepsza dla nich gleba powinna być żyzna, stale wilgotna, o odczynie obojętnym. Nie tolerują gleb kwaśnych. W okresie letnim zwłaszcza gdy jest sucho, koniecznie należy je podlewać. Zapewni to ciemiernikom zawiązywanie dużej ilości pączków.

W jednym miejscu mogą pozostać przeszło 10 lat.

Optymalnym terminem sadzenia ciemierników jest wiosna lub wczesne lato, aby mogły dobrze się ukorzenić przed zimą. Dołek nie powinien być głęboki. Umieszczenie ich zbyt głęboko może opóźnić kwitnienie nawet o kilka lat.

Ciemierniki najlepiej rozmnożyć przez podział karp w maju/czerwcu. Nowe rośliny powinny mieć 3–5 listków, a gleba w której zostaną posadzone stale wilgotna. Pozyskiwanie nowych egzemplarzy z nasion nie gwarantuje powtórzenia cech rośliny matecznej. Nasiona, zebrane w maju lub w czerwcu, należy wysiać jak najszybciej ponieważ szybko tracą zdolność kiełkowania. Roślina kwitnie po 3 latach.

W bezśnieżne zimy, aby ochronić pąki kwiatowe przed zmarznięciem, trzeba roślinę przykryć suchymi liśćmi lub agrowłókniną. Przed kwitnieniem natomiast, należy usunąć najstarsze liście, aby docierało do rosnących kwiatów jak najwięcej światła.

Oprócz wspomnianych wyżej dwóch gatunków ciemierników, najłatwiejszy w uprawie jest ciemiernik cuchnący (H. foetidus), dorastający do 40-50 cm o kwiatach dzwonkowatych, jasnozielonych z czerwonym brzegiem. Kwitnie luty/kwiecień. Bardzo obficie się rozsiewa.

Do uprawianych gatunków ciemierników w Polsce zaliczamy także:

– Ciemiernik ogrodowy (Helleborus × hybridus) odmiany, np. ‘Yellow Lady’, ‘Double Vision’, ‘White Spotted Lady’,

– Ciemiernik wschodni (H. orientalis) odmiany, np. ‚Picotee Strain’, ‚Blue Lady’, ‚Red Lady’, ‚Yellow Lady’.

Wszystkie części ciemierników –części nadziemne, korzenie, nasiona są trujące, zawierają trujący glikozyd – heleborynę. Spożycie ich powoduje zatrucie. Wszystkie czynności pielęgnacyjne przy roślinie należy wykonywać w rękawiczkach ponieważ kontakt z sokiem może wywoływać powstawanie pęcherzy na skórze.

W Polsce pod ścisłą ochroną rosną dziko dwa gatunki ciemierników – ciemiernik zielony (Helleborus viridis) – w Sudetach oraz ciemiernik czerwonawy (Helleborus purpurascens) – w Bieszczadach.

 

2 komentarz(y) w “Ciemiernik (Helleborus) – zimowy kwiat

  1. Dlaczego moje nie kwitną? I maja takie suche końcówki liści? Proszę o radę. Chce w tym roku je przesadzić, teraz na wiosnę, może to pomoże??Pozdrawiam.

    1. Dobry wieczór:)

      Proszę nie przesadzać ciemiernika, Chyba ,że źle ma dobrane stanowisko. Lubi miejsca ocienione, najlepiej pod drzewami. Ta roślina źle znosi przesadzanie, ze wzgl. na łatwość uszkodzenia korzeni. Jeżeli będzie Pani przesadzać roslinę to w rękawiczkach ochronnych. Sok może spowodować poparzenia skóry

      Powodem braku kwitnienia i suchych końcówek może być brak lub słabe podlewanie w okresie letnim. Ciemiernik lubi glebę wilgotną.

      Pozdrawiam :)

Dodaj komentarz